Nhật Bản phê duyệt việc tạo phôi người từ tế bào gốc để phục vụ nghiên cứu

Theo thông tin từ Japan Today, ngày 24 tháng 7 năm 2025, một hội đồng của chính phủ Nhật Bản đã nhất trí cho phép tạo ra phôi người bằng cách sử dụng trứng hoặc tinh trùng có nguồn gốc từ tế bào gốc đa tiềm năng, nhưng chỉ nhằm mục đích nghiên cứu các vấn đề như vô sinh và bệnh di truyền.

Các tế bào gốc đa tiềm năng, như tế bào gốc phôi (embryonic stem cells – ESC) và tế bào gốc đa tiềm năng cảm ứng (induced pluripotent stem cells – iPSC), là những tế bào có khả năng biệt hóa thành hầu hết mọi loại tế bào trong cơ thể, bao gồm cả tế bào trứng và tinh trùng. ESC gặp phải những rào cản về mặt đạo đức, do được lấy từ phôi giai đoạn rất sớm, thường là quá trình thụ tinh trong ống nghiệm (in vitro fertilization – IVF) thất bại dẫn đến không sống được, tuy nhiên vẫn có sự nghi ngại về việc lạm dụng giết phôi để thu nhận tế bào gốc. Do vậy, iPSC được khuyến cáo sử dụng, vì được tạo ra từ tế bào đã biệt hóa của cơ thể (như tế bào da) thông qua quá tình tái lập trình quay về trạng thái gốc. Hiện tại, chưa có nghiên cứu nào đã công bố cho thấy việc tạo ra trứng và tinh trùng người từ tế bào gốc (mới dừng lại ở tế bào tiền thân), nhưng quyết định của chính phủ Nhật Bản được hy vọng mở ra cánh cửa cho việc nghiên cứu phôi người trở nên thuận lợi hơn.

Mặc dù chưa rõ trứng hay tinh trùng được tạo ra bằng phương pháp trên có hoạt động bình thường không, các chuyên gia về đạo đức sinh học biên soạn quy định đã giới hạn thời gian được phép nuôi cấy tối đa những phôi này là 14 ngày, và việc cấy ghép vào tử cung của người hoặc động vật sẽ bị cấm. Việc này sẽ ngăn cản việc chúng "có khả năng dẫn đến sự ra đời của một con người" nếu được cấy ghép. Đồng thời, nhóm chuyên gia kêu gọi hạn chế việc tạo ra những phôi thai như vậy, với số lượng tối thiểu vừa đủ cho nghiên cứu.

Trong thực tế, việc tạo ra trứng và tinh trùng từ tế bào gốc ở người chưa được thực hiện, tuy nhiên người ta đã làm được trên chuột, sau đó cho trứng và tinh trùng đó thụ tinh và tạo ra được chuột con. Nhóm chuyên gia dự đoán rằng những tiến bộ tương tự sẽ sớm trở nên "khả thi về mặt công nghệ" ở người. Điều đó thúc đẩy tiềm năng nghiên cứu phôi người ở giai đoạn sớm, nhưng cũng đặt ra những thách thức trong việc quản lý vấn đề nhân bản, hay việc sinh sản của người có thể được chuyển giao cho máy móc chuyên dụng.

 

NGUỒN: https://japantoday.com/category/national/japan-gov%27t-panel-approves-human-embryo-creation-using-ips-cells?